1-Là nhạc cụ nằm trong bộ giữ nhịp của nhiều ban nhạc Latin, thường chơi nhạc Mambo hay Salsa.

2-Thường dùng cho loại kiểu nhịp chiếm 2 nhịp nhạc 4/4 như Mambo chẳng hạn.

Nhạc Latin có cội nguồn từ âm nhạc có tên là Châu Phi – Cuba (Afro-Cuban music) và được gọi là “kiểu nhịp đáp trả” (response pattern). Trong các điệu nhảy dựa trên nền tảng “clave” bạn phải đáp trả lại các xung của các phách gây ra bởi không có ở đếm 1 và ba bước chân từ đếm 2 đến đến 4. Kiểu nhảy như vậy gọi là nhảy với kiểu nhịp clave!

Với người khiêu vũ, cáhc tốt nhất là thực hiện bước nhảy trong nhịp điệu của nó. Trên hết, cần phải nghe âm nhạc nói gì với bạn bảo bạn phải chuyển động ra sao. Khi nhảy các điệu Rumba, Mambo, Cha Cha, Salsa và phần lớn nhạc Châu Phi – Cuba cần phải hiểu và tìm được nhịp điệu “clave” trong âm nhạc.

Kiểu nhịp “clave” tạo ra sự sắp xếp nhịp điệu trong âm nhạc Cuba, mà gốc của nó dựa trên nhịp điệu của chuông (bell) và trống Châu Phi. Trong quá khứ kiểu nhịp “clave” được chơi ở nhịp 12/8 ,nhưng sau này do ảnh hưởng của âm nhạc Châu Âu nó chuyển thành nhịp 4/4 như chúng ta kiêu vũ ngày nay.

Vậy “clave” là cái gì? Về nghĩa cụ thể nó là một nhạc cụ có nguồn gốc Cuba ( có thể nói là từ xường đóng tàu ở Havana). Nó chỉ là hai thanh gỗ khi gõ vào nhau tạo ra kiểu nhịp “clave” .

Kiểu nhịp “clave” là nhóm 5 nốt , trong hai nhịp tạo nên hầu hết các nhịp điệu Latin thuộc nhóm Rumba, Mambo, Cha Cha, Salsa . Nó gồm một phần “mạnh “ có 3 nốt ( còn gọi là tresillo), và phần “yếu” gồm 2 nốt và bắt đầu từ một nhịp khác sang. Có hai kiểu nhịp “clave” chính là son clave và rumba clave và những dạng khác là 6/8 clave . Các nốt được gõ clave theo 2 kiểu chính :

Kiểu 3-2 Clave

Nghe thấy gõ clave như sau ( gạch dưới là chỗ gõ clave):

1 và 2 và 3 và 4 và 5 và 6 và 7 và 8 và

Kiểu 2-3 Clave ( còn gọi là " Clave Ngược")

1 và 2 và 3 và 4 và 5 và 6 và 7 và 8 và

Vậy thì nó khác nhau ở chỗ nào ?

Kiểu 3-2 Clave ta thấy nhịp thứ nhất clave gõ 3 lần còn nhịp thứ 2 gõ 2 lần.

Kiểu 2-3 Clave ta thấy nhịp thứ nhất clave gõ 2 lần còn nhịp thứ 2 gõ 3 lần , tên goi như vậy vì nó đảo ngược với kiểu thứ nhất.

Mô tả bước cơ bản qua âm nhạc clave

Mặc dù ngày nay ở Cuba, Puerto Ricans hay nhiều nơi khác đã có thm nhiều nhạc cụ bằng đồng, điện tử và nhiều nhạc cụ hiện đại khác, nhưng âm thanh tâm điểm của âm nhạc Cuba vẫn là sự nhịp điệu của các thanh gỗ clave Châu Phi.

Kiểu nhịp clave truyền thống viết ở nhịp 12/8 kết hợp với trống và chuông Châu Phi. Tuy nhiên Ngươì Châu Au có do thói quen với nhịp truyền thống của họ dạng nhịp hành khúc và mô chút ảnh hưởng của đã tạo ra tạo ra dạng nhịp điệu Clave nhưng ở nhịp 4/4 .

Như ta biết âm nhạc chia làm các đoạn theo các kiểu đệm ( ví dụ : như Van có kiểu đệm là Bùm chát chát – 1, 2,3 chẳng hạn) , các kiểu đệm chia làm các nhịp . Các điệu như Rumba, Salsa, Chacha , một kiêủ đệm gồm hai nhịp . Trong mỗi nhịp lại chia ra thành các phần bằng nhau gọi là đếm. Với các điệu viết ở nhịp 4/4 , ta hiểu sẽ có 4 đếm trong một nhịp và có 8 đếm cho một kiểu đệm.

Trong một dàn nhạc có nhiều nhạc cụ, do vậy từng nhạc cụ trong một phịp có thể tạo ra sự nhận mạnh cùng hay khác thời điểm. Những trọng âm này có thể rơi vào đếm (1,2,3,4) hay không rơi vào đếm ( và).

Đối với người khiêu vũ , điều quan trọng là tập trung nghe ra được các trong âm của âm nhạc nó sẽ giúp bạn tạo ra những câu nhảy trong một bài nhảy. Nói một cách khác bằng chuyển động ta mô tả hình ảnh của âm nhạc ( câu ngắn gọn này chao ôi thực khó-Pre).

Trước khi, học khiêu vũ , bạn bạn cần cảm nhận được nhịp điệu âm nhạc và rồi mới học cách chuyển động và bước nhảy. Nhiều người lại không nghe nhạc mà lại thay vì bằng cách học nhảy và cảm nhận về âm nhạc được thay thế bằng các tổ hợp bước nhảy được vũ sư của mình xắp xếp sẵn. Nếu bạn là người nhảy tốt bạn cần hiểu âm nhạc trợ giiúp cho bạn phát triển các cảm nhận , từ đó thể hiện ra bằng các biểu cảm vật lý. Chỉ có sự hiểu tường tận về âm nhạc mới giúp bạn trở thành "người nhảy siêu".

Cả bốn điệu Rumba, Mambo, Cha Cha và Salsa có cùng một nhóm bước cơ bản chung. 1- Nam tiến chân trái , 2- trả trọng tâm về chân phải tại chỗ và 3- rồi đưa chân trái về sang ngang ( hay hơi lùi) , Nữ ngược lại. Sự khác biệt chỉ nằm ở bước 3 mà thôi. Các tài liệu lịch sử điệu nhảy , cho rằng ý nghĩa bước nhảy này nhằm mô tả như sau :

" Người Nam giới cố gắng dụ dỗ nhưng người nữ lại đẩy anh ta ra xa. Anh ta lùi lại nhưng rồi lấy can đảm lại cố gắng làm lại việc trên nhiều lần"

Thể hiện qua bước nhảy như sau , người nam biểu lộ hành động bằng cách tiến chân trái ở đếm 2 . Bạn nữ giữ anh ta lại và đẩy anh ta lùi lại ( chân phải lùi ở đếm 3) . Anh ta lùi tiếp ( chân trái lùi sang ngang đếm 4 ) và dừng lại nghĩ xem nên làm gì tiếp ( đếm 5) . Anh ta tiếp tục lùi xa nữ ( chân phải lùi) , nhưng đến lúc này chị ta lại khuyến khích anh ta tiến. Anh ta liền tiến băng bước chuyển trọng tâm ra phái trước, nhưng chị ta lại xấu hổ và lại lùi chuyển trọng tâm ra sau. Anh ta tiến thì chị ấy lại lùi. Anh ta dưng và tự nghĩ " Cô ta đùa với mình chăng?" Nhưng một ý nghĩ mơ hồ nhận ra từ mắt của cô nàng , anh ta lai quyết định làm lại từ đầu. Và một lần nữa lại bắt đầu lại !

Về Chép nhạc

Nhạc Rumba, chacha, Mambo và Salsa chơi ở nhịp 4/4. Xem xét hai nhịp âm nhạc:

Chúng ta có 4 phách ( phách 1,2,3 và 4) trong một nhịp và chúng ta có thể xem nó như là 8 nôt móc đơn trong nhịp và đặt tên như sau :

1, 1&, 2, 2&, 3, 3&, 4 and 4&.

Khi mô tả cả hai nhịp ta sẽ dùng thêm các phách 5, 6, 7 and 8, những hiệu quả hơn là ta lặp lại các phách 1, 2, 3, 4, thêm một lần nữa cho nhịp thứ hai.

Ta gọi phách 1, 3, 5, 7 là phách mạnh , còn phách 2, 4, 6, 8 là phách nhẹ.

Phách mạnh cho cảm giác rơi xuống , vững vàng, phách nhẹ có đặc trung lơ lửng và nhẹ.

Nhiều nhà soạn nhạc viết thay vì viết cho hai nhịp dồn vào một nhịp bằng cách đổi nốt đen thành nốt móc đơn. Cách viết này sẽ dồn cả bốn phách mạnh vào trong chỉ một nhịp, tuy nhiên nó sẽ gây cho việc đọc nhạc khó khăn hơn.

Học cách đếm

Cơ bản cần hiểu được nhịp điệu ( ….và những gì tranh luận trong bài viết này) là ta có đếm được nhạc. Mọi người khiêu vũ có trình cần phải đếm được 1,2,3,4 cùng với nhạc và sao cho có thể xác định , nhanh và chắc chắn 1 ở đâu trong câu nhạc ( hay ít nhất chỗ nào phách mạnh rơi xuống) . ( Theo Pre : cũng không phải nhiều các vũ sư và vũ công Việt Nam làm được điều này).

Sự khác biệt căn bản của các điệu nhảy Latin với kiểu nhịp clave là ta xuất phát ở đếm 2 của nhịp mà nhịp đó không có gõ clave ở đếm 2 và 3 ( tức là vào nhịp thứ nhất của kiểu clave và nhịp thứ 2 của clave ngược) .Điều này hoàn toàn khác với các điệu ballroom, ta phải xuất phát ở đếm 1.